Lekcje — ShellForge

MODUŁ 1

Podstawy terminala

Poznaj najważniejsze polecenia i podstawowe zasady pracy w terminalu Linux. Nauczysz się poruszać po systemie plików, zarządzać plikami i katalogami oraz wykonywać codzienne operacje w wierszu poleceń.

Podstawy terminala Podstawowy

1

Gdzie jestem? Komendy pwd, ls i cd

Poznasz podstawowe komendy do sprawdzania aktualnego katalogu, wyświetlania plików oraz poruszania się po systemie plików.

Czas: 20 min

Otwórz lekcję

Podstawy terminala Podstawowy

2

Pliki i katalogi: mkdir, touch, cp, mv i rm

Poznasz podstawowe komendy do tworzenia katalogów i plików, kopiowania, przenoszenia, zmiany nazw oraz usuwania danych w terminalu.

Czas: 25 min

Otwórz lekcję

Podstawy terminala Podstawowy

3

Uprawnienia plików: chmod, rwx, 755 i 644

Poznasz podstawy uprawnień plików w Linuxie: odczyt, zapis, wykonywanie, właściciela, grupę, innych użytkowników oraz komendę chmod.

Czas: 30 min

Otwórz lekcję

Podstawy terminala Podstawowy

4

Użytkownicy i grupy: whoami, id i groups

Poznasz podstawowe komendy do sprawdzania aktualnego użytkownika, identyfikatora UID, grup użytkownika oraz podstawowych informacji o koncie w Linuxie.

Czas: 25 min

Otwórz lekcję

Podstawy terminala Podstawowy

5

Procesy w Linuxie: ps, top, kill i PID

Poznasz podstawowe pojęcia związane z procesami w Linuxie: PID, uruchomione programy, podgląd procesów oraz bezpieczne kończenie działania procesu.

Czas: 30 min

Otwórz lekcję

Podstawy terminala Podstawowy

6

Praca z plikami tekstowymi: cat, less, tail, grep i nano

Poznasz podstawowe narzędzia do czytania, przeglądania, wyszukiwania i prostej edycji plików tekstowych w terminalu Linux.

Czas: 35 min

Otwórz lekcję

Podstawy terminala Podstawowy

7

Pakiety i aktualizacje: yum, rpm i repozytoria

Poznasz podstawowe komendy do aktualizowania systemu, instalowania programów, sprawdzania pakietów oraz rozumienia roli repozytoriów w systemie Linux.

Czas: 35 min

Otwórz lekcję

Podstawy terminala Podstawowy

8

Usługi systemowe: systemctl i systemd

Poznasz podstawy pracy z usługami systemowymi w Linuxie: sprawdzanie statusu, uruchamianie, zatrzymywanie, restartowanie oraz włączanie usług przy starcie systemu.

Czas: 35 min

Otwórz lekcję

Podstawy terminala Podstawowy

9

Sieć i diagnostyka: ping, curl, ss i podstawy DNS

Poznasz podstawowe komendy do sprawdzania łączności sieciowej, testowania odpowiedzi serwera, oglądania nasłuchujących portów oraz rozumienia podstaw działania DNS.

Czas: 35 min

Otwórz lekcję

Podstawy terminala Podstawowy

10

Logi systemowe: journalctl i /var/log

Poznasz podstawowe sposoby przeglądania logów w Linuxie, pracę z journalctl oraz najważniejsze pliki w katalogu /var/log.

Czas: 35 min

Otwórz lekcję

MODUŁ 2

Administracja systemem

Naucz się zarządzać usługami, użytkownikami, procesami i logami oraz diagnozować typowe problemy występujące w systemie Linux.

Administracja systemem Podstawowy

11

Struktura katalogów administracyjnych: /etc, /var, /opt, /usr i /tmp

Poznasz najważniejsze katalogi używane w administracji Linuxem oraz nauczysz się bezpiecznie przeglądać ich zawartość bez modyfikowania konfiguracji systemu.

Czas: 35 min

Otwórz lekcję

Administracja systemem Podstawowy

12

Podstawowa diagnostyka systemu: uptime, free, df, du i hostnamectl

Poznasz podstawowe komendy pomagające szybko ocenić stan serwera: obciążenie, pamięć, miejsce na dysku, rozmiary katalogów oraz informacje o systemie.

Czas: 35 min

Otwórz lekcję

Administracja systemem Podstawowy+

13

Sudo i praca administratora: sudo, su, root i dobre praktyki

Poznasz różnice między sudo, su i kontem root oraz nauczysz się wykonywać zadania administracyjne z możliwie najmniejszym zakresem uprawnień.

Czas: 40 min

Otwórz lekcję

Administracja systemem Podstawowy+

14

Zarządzanie użytkownikami i grupami: useradd, passwd, usermod i userdel

Nauczysz się tworzyć konta i grupy, ustawiać hasła, zmieniać członkostwo w grupach oraz bezpiecznie usuwać użytkowników w Rocky Linux 9.

Czas: 45 min

Otwórz lekcję

Administracja systemem Podstawowy+

15

Diagnostyka usług systemd: systemctl status, restart, enable i journalctl -u

Nauczysz się metodycznie sprawdzać stan usług systemd, analizować ich logi oraz rozróżniać uruchomienie usługi od włączenia jej przy starcie systemu.

Czas: 45 min

Otwórz lekcję

Administracja systemem Podstawowy+

16

Analiza logów w praktyce: journalctl, /var/log i filtrowanie zdarzeń

Nauczysz się zawężać logi według czasu, usługi, priorytetu i tekstu oraz łączyć informacje z journala i plików w katalogu /var/log.

Czas: 45 min

Otwórz lekcję

Administracja systemem Podstawowy+

17

Miejsce na dysku i porządkowanie systemu: df, du, cache i logi

Nauczysz się znajdować źródło zajętego miejsca i bezpiecznie porządkować cache pakietów oraz logi bez przypadkowego usuwania danych.

Czas: 45 min

Otwórz lekcję

Administracja systemem Podstawowy+

18

Zadania cykliczne: cron i podstawy systemd timers

Nauczysz się planować proste zadania przez cron, sprawdzać usługę crond oraz rozpoznawać i diagnozować podstawowe timery systemd.

Czas: 50 min

Otwórz lekcję

MODUŁ 3

Sieć i bezpieczeństwo

Poznaj podstawy konfiguracji sieci, DNS, SSH, firewalla i SELinux oraz naucz się diagnozować problemy z łącznością i dostępem do usług.

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

19

Podstawy adresacji IP

Poznasz podstawy adresów IPv4, masek, sieci, hostów, prywatnych zakresów adresów oraz pierwsze komendy do sprawdzania konfiguracji sieci w Linuxie.

Czas: 45 min

Otwórz lekcję

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

20

DNS w praktyce

Nauczysz się sprawdzać, jak system zamienia nazwy domenowe na adresy IP, oraz poznasz najważniejsze typy rekordów DNS używane przy administracji serwerami.

Czas: 45 min

Otwórz lekcję

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

21

Porty i usługi sieciowe

Poznasz rolę portów, podstawową różnicę między TCP i UDP oraz komendy do sprawdzania, które usługi nasłuchują w systemie.

Czas: 45 min

Otwórz lekcję

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

22

SSH w administracji systemem

Poznasz podstawy bezpiecznego logowania do serwera przez SSH, rolę kluczy oraz pliku known_hosts, bez wchodzenia w zaawansowaną konfigurację produkcyjną.

Czas: 50 min

Otwórz lekcję

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

23

Firewall — podstawy

Nauczysz się, po co używa się firewalla, jak rozumieć dopuszczanie i blokowanie ruchu oraz jak sprawdzać podstawowy stan firewalld w Rocky Linux.

Czas: 45 min

Otwórz lekcję

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

24

SELinux — podstawowe pojęcia

Poznasz podstawowe tryby SELinux, znaczenie kontekstów bezpieczeństwa oraz pierwsze komendy do sprawdzania stanu SELinux w systemach takich jak Rocky Linux.

Czas: 45 min

Otwórz lekcję

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

25

Bezpieczna konfiguracja SSH

Poznasz podstawowe opcje konfiguracji serwera SSH, sposób bezpiecznego testowania zmian oraz praktyczne znaczenie logowania kluczami zamiast hasłem.

Czas: 50 min

Otwórz lekcję

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

26

Klucze SSH w praktyce

Przećwiczysz tworzenie pary kluczy SSH, kopiowanie klucza publicznego na serwer, ustawianie uprawnień katalogu .ssh i diagnozowanie typowych problemów z logowaniem.

Czas: 50 min

Otwórz lekcję

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

27

Firewalld — strefy, usługi i porty

Nauczysz się rozumieć strefy firewalld, różnicę między usługą a portem oraz bezpiecznie dodawać i usuwać reguły tymczasowe oraz permanentne.

Czas: 50 min

Otwórz lekcję

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

28

SELinux — diagnostyka problemów

Nauczysz się rozpoznawać sytuacje, w których problem może dotyczyć SELinux, sprawdzać logi audytu oraz korygować podstawowe konteksty plików.

Czas: 55 min

Otwórz lekcję

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

29

Diagnostyka DNS, routingu i połączeń

Poznasz prostą kolejność diagnozy problemów sieciowych: trasa, DNS, połączenie, firewall i nasłuchiwanie usługi.

Czas: 55 min

Otwórz lekcję

Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+

30

Podstawy TLS i HTTPS

Poznasz rolę TLS i HTTPS, podstawowe elementy certyfikatu oraz proste komendy do sprawdzania bezpiecznego połączenia ze stroną.

Czas: 50 min

Otwórz lekcję

MODUŁ 4

Deployment aplikacji

Przejdź przez proces przygotowania i wdrożenia aplikacji na serwer Linux — od środowiska Python i Uvicorna po systemd, Nginx, DNS, HTTPS, aktualizacje i diagnostykę po wdrożeniu.